NSAID، داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی.
مدیریت عوارض دهانی بستگی به تشخیص دقیق و به موقع و هماهنگی دقیق مراقبت با تیم پزشکی اولیه دارد (باکس 21.3).
ارزیابی ریسک قبل از عمل جراحی
سابقه پزشکی را مورد بررسی قرار دهید و مشخص کنید که آیا عارضه عفونی یا مربوط به اندام خاصی وجود دارد یا خیر.
تمام داروهایی را که بیمار مصرف می‌کند یا قرار است مصرف کند، مشخص کنید.
نتایج آزمایش‌های اخیر را برای ارزیابی ریسک بررسی کنید.
اگر بیمار علائم یا نشانه‌های تشخیص‌داده‌نشده یا قبلاً گزارش‌نشده را اعلام می‌کند، مشاوره پزشکی دریافت کنید.
اگر عملکرد اندام‌ها پایدار باشد، می‌توان پروسیجرهای دندانپزشکی معمول را بدون اقدامات احتیاطی خاص انجام داد.
تمام داروهایی را که بیمار مصرف می‌کند یا قرار است مصرف کند، مشخص کنید.
نتایج آزمایش‌های اخیر را برای ارزیابی ریسک بررسی کنید.
اگر بیمار علائم یا نشانه‌های تشخیص‌داده‌نشده یا قبلاً گزارش‌نشده را اعلام می‌کند، مشاوره پزشکی دریافت کنید.
اگر عملکرد اندام‌ها پایدار باشد، می‌توان پروسیجرهای دندانپزشکی معمول را بدون اقدامات احتیاطی خاص انجام داد.
A
آنتی‌بیوتیک‌ها
در مورد نیاز به پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی در گیرنده پیوند عضو که تحت درمان سرکوب‌کننده سیستم ایمنی است، اتفاق نظر وجود ندارد.
آکادمی دندانپزشکان کودکان آمریکا (AAPD) پیشنهاد می‌کند که وقتی ANC بین ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ سلول در میلی‌متر مکعب است، پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی در نظر گرفته شود؛ وقتی ANC کمتر از ۱۰۰۰ باشد، AAPD پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی و در نظر گرفتن یک دوره طولانی‌مدت آنتی‌بیوتیک را توصیه می‌کند.
داروهای ضد درد
مصرف داروهای مضر برای کبد یا کلیه، مانند استامینوفن و داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، را محدود کنید. در بیمارانی که در معرض خطر خونریزی هستند، مانند بیماران دچار رد پیوند کبد یا ترومبوسیتوپنی مداوم پس از alloHCT، از مصرف آسپرین و داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی خودداری نمایید.
بی‌حسی
هیچ مشکلی وجود ندارد.
استرس
هیچ مشکلی وجود ندارد.
در مورد نیاز به پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی در گیرنده پیوند عضو که تحت درمان سرکوب‌کننده سیستم ایمنی است، اتفاق نظر وجود ندارد.
آکادمی دندانپزشکان کودکان آمریکا (AAPD) پیشنهاد می‌کند که وقتی ANC بین ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ سلول در میلی‌متر مکعب است، پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی در نظر گرفته شود؛ وقتی ANC کمتر از ۱۰۰۰ باشد، AAPD پروفیلاکسی آنتی‌بیوتیکی و در نظر گرفتن یک دوره طولانی‌مدت آنتی‌بیوتیک را توصیه می‌کند.
داروهای ضد درد
مصرف داروهای مضر برای کبد یا کلیه، مانند استامینوفن و داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، را محدود کنید. در بیمارانی که در معرض خطر خونریزی هستند، مانند بیماران دچار رد پیوند کبد یا ترومبوسیتوپنی مداوم پس از alloHCT، از مصرف آسپرین و داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی خودداری نمایید.
بی‌حسی
هیچ مشکلی وجود ندارد.
استرس
هیچ مشکلی وجود ندارد.
B
خونریزی
عملکرد کبد را در گیرندگان پیوند کبد ارزیابی کنید؛ در صورت رد مزمن با پزشک پیوند مشورت کنید. تعداد پلاکت‌ها را در گیرندگان alloHCT ارزیابی کنید، به‌ویژه اگر روند کاهشی داشته باشد.
تنفس
دریافت‌کنندگان پیوند ریه با رد مزمن پیوند و همچنین دریافت‌کنندگان alloHCT با GVHD مزمن ریوی، ممکن است وابسته به اکسیژن باشند و در طول مراقبت به اکسیژن مکمل نیاز داشته باشند.
فشار خون
به دلیل خطرات مربوط به اندام‌ها، مانند کلیه، و داروها، مانند تاکرولیموس، فشار خون باید در هر ویزیت کنترل شود.
عملکرد کبد را در گیرندگان پیوند کبد ارزیابی کنید؛ در صورت رد مزمن با پزشک پیوند مشورت کنید. تعداد پلاکت‌ها را در گیرندگان alloHCT ارزیابی کنید، به‌ویژه اگر روند کاهشی داشته باشد.
تنفس
دریافت‌کنندگان پیوند ریه با رد مزمن پیوند و همچنین دریافت‌کنندگان alloHCT با GVHD مزمن ریوی، ممکن است وابسته به اکسیژن باشند و در طول مراقبت به اکسیژن مکمل نیاز داشته باشند.
فشار خون
به دلیل خطرات مربوط به اندام‌ها، مانند کلیه، و داروها، مانند تاکرولیموس، فشار خون باید در هر ویزیت کنترل شود.
C
ظرفیت تحمل مراقبت
بیشتر دریافت‌کنندگان پیوند عضو می‌توانند مراقبت‌های دندانپزشکی را تحمل کنند. در بیمارانی که ناتوانی قابل توجهی دارند، ممکن است تغییراتی در طول مدت قرار ملاقات، موقعیت بیمار و برنامه‌ریزی درمان توصیه شود.
بیشتر دریافت‌کنندگان پیوند عضو می‌توانند مراقبت‌های دندانپزشکی را تحمل کنند. در بیمارانی که ناتوانی قابل توجهی دارند، ممکن است تغییراتی در طول مدت قرار ملاقات، موقعیت بیمار و برنامه‌ریزی درمان توصیه شود.
D
داروها
فلوکونازول و سایر ضدقارچ‌های آزول، از جمله کلوتریمازول، می‌توانند سطح تاکرولیموس و سیرولیموس را افزایش دهند و خطر سمیت را بالا ببرند. سطح سرمی تاکرولیموس و سیرولیموس به‌طور معمول به‌عنوان استاندارد مراقبت‌های پزشکی پایش می‌شود. استفاده از این داروهای ضدقارچ باید با تیم پزشکی بیمار نیز هماهنگ شود.
دیوایس‌ها
هیچ مشکلی وجود ندارد.
فلوکونازول و سایر ضدقارچ‌های آزول، از جمله کلوتریمازول، می‌توانند سطح تاکرولیموس و سیرولیموس را افزایش دهند و خطر سمیت را بالا ببرند. سطح سرمی تاکرولیموس و سیرولیموس به‌طور معمول به‌عنوان استاندارد مراقبت‌های پزشکی پایش می‌شود. استفاده از این داروهای ضدقارچ باید با تیم پزشکی بیمار نیز هماهنگ شود.
دیوایس‌ها
هیچ مشکلی وجود ندارد.
E
تجهیزات
هیچ مشکلی وجود ندارد.
موارد اورژانسی
هیچ مشکلی وجود ندارد.
هیچ مشکلی وجود ندارد.
موارد اورژانسی
هیچ مشکلی وجود ندارد.
F
مراقبت‌های بعد از عمل
در بیمارانی که تحت درمان سرکوب‌کننده سیستم ایمنی هستند، پس از انجام اقدامات تهاجمی، مانند اکسترکشن دندان، آنتی‌بیوتیک‌های پس از عمل را در نظر بگیرید.
در بیمارانی که تحت درمان سرکوب‌کننده سیستم ایمنی هستند، پس از انجام اقدامات تهاجمی، مانند اکسترکشن دندان، آنتی‌بیوتیک‌های پس از عمل را در نظر بگیرید.
alloHCT، پیوند سلول‌های بنیادی خونساز آلوژنیک؛ NSAID، داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی.
موسسه ملی تحقیقات دندانپزشکی و جمجمه – صورت و همچنین کارگروه مشترک انجمن چند ملیتی مراقبت‌های حمایتی در سرطان/انجمن بین‌المللی انکولوژی دهان (MASCC/ISOO) و جامعه متخصصان در سازمان پیوند مغز استخوان اروپا (EBMT)، توصیه می‌کنند که همه بیماران در اسرع وقت قبل از پیوند عضو، ارزیابی جامع دندانپزشکی و دهانی انجام دهند تا هرگونه منبع عفونت دندانی بالقوه شناسایی و از بین برود (جدول 21.5).
ریسک فاکتور
ارزیابی یا تست
درمان
عفونت بافت نرم
معاینه، کشت، بیوپسی
درمان قطعی آنتی‌میکروبیال؛ درمان پروفیلاکتیک در دوره‌های پرخطر
ریسک فاکتور
ارزیابی یا تست
درمان
پوسیدگی دندان
معاینه بالینی، رادیوگرافی دندان، تست ویتالیتی
درمان پوسیدگی؛ انجام درمان ریشه یا اکسترکشن دندان آبسه‌کرده و غیرزنده و دندان‌هایی که رادیولوسنسی‌های پری‌اپیکال درمان‌نشده دارند؛ اکسترکشن دندان‌های غیرقابل ترمیم
ریسک فاکتور
ارزیابی یا تست
درمان
بیماری پریودنتال
معاینه پریودنتال، رادیوگرافی دندان
جرم‌گیری دندان؛ اکسترکشن دندان‌های لق و غیرقابل نگهداری
ریسک فاکتور
ارزیابی یا تست
درمان
پریکورونیت
سابقه درد یا تورم مکرر مرتبط با دندان‌های مولر سوم، معاینه، رادیوگرافی دندان
کشیدن دندان مولر سوم مرتبط
مدیریت دندانپزشکی بیماران پس از پیوند را می‌توان به سه مرحله تقسیم کرد: (1) دوره بلافاصله پس از پیوند؛ (2) دوره پیوند پایدار (یا در alloHCT، عدم وجود GVHD)؛ و (3) دوره رد مزمن، یا در alloHCT، شروع GVHD مزمن قابل توجه، که نیاز به سرکوب سیستم ایمنی فشرده و پایدار دارد (جدول 21.6).
دوره بلافاصله پس از پیوند (۶ ماه یا کمتر)
مشاوره با پزشک(ها)
- درمان‌های دندانپزشکی روتین را به تعویق بیندازید.
- پروسیجرهای بهداشت دهان و دندان را ادامه دهید.
- در صورت نیاز، مراقبت‌های اورژانسی دندانپزشکی را ارائه دهید (عفونت‌ها را از بین ببرید).
دوره پیوند پایدار
مشاوره با پزشک(ها)
- پروسیجرهای بهداشت دهان و دندان را ادامه دهید.
- برنامه‌ی ریکال فعال را با تعیین وقت ملاقات هر ۳ تا ۶ ماه آغاز کنید.
- فشار خون بیمارانی را که سیکلوسپورین، تاکرولیموس یا پردنیزون مصرف می‌کنند، کنترل کنید؛ چنانچه فشار خون از بیس‌لاین تعیین‌شده بالاتر رفت، برای ارزیابی پزشکی ارجاع دهید.
- تمام بیماری‌های جدید دندانی را درمان کنید؛ هیچ منعی برای مراقبت‌های معمول دندان وجود ندارد.
- علائم و نشانه‌های عوارض دهانی را بررسی کنید.
- انتخاب دارو را تغییر دهید یا دوز را کاهش دهید:
- نارسایی کبد یا کلیه
- مصرف داروهای مضر برای کبد یا کلیه (مانند استامینوفن و داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی) را محدود کنید.
- تداخلات دارویی
دوره رد مزمن
مشاوره با پزشک(ها)
- توصیه‌های مربوط به دوره پایدار پیوند را دنبال کنید.
- عفونت‌های دندانی را به‌طور جدی مدیریت کنید.
- وضعیت پزشکی و داروها را زیر نظر داشته باشید؛ ریسک را به‌طور مداوم ارزیابی مجدد کنید.